АНУ болон Ираны хооронд гал зогсоох хэлэлцээр эрчимжиж байна

АНУ болон Ираны хооронд үргэлжилж буй зэвсэгт мөргөлдөөнийг түр зогсоох 45 хоногийн гал зогсоох хэлэлцээрийг батлах эцсийн шатны яриа хэлэлцээ эрчимтэй явагдаж байна.

Хоёр улсын болон бүс нутгийн зуучлагчдын төлөөллүүд ойрын 48 цагийн дотор тохиролцоонд хүрч, дэлхийн худалдааны гол зангилаа болсон Ормузын хоолойн бүслэлтийг цуцлах нөхцөлийг хэлэлцэж байгаа бөгөөд АНУ-ын Ерөнхийлөгч Дональд Трамп гэрээ байгуулах хугацааг сунгажээ.

Ерөнхийлөгч Дональд Трамп Ираны талд Ормузын хоолойг нээх шаардлага тавьж, мягмар гараг хүртэл эцсийн хугацааг зааж өгсөн байна. Тэрээр хэрэв заасан хугацаанд усан замыг нээхгүй бол Ираны иргэний дэд бүтцүүд, тэр дундаа цахилгаан станц болон гүүрнүүдэд чиглэсэн томоохон хэмжээний цохилт өгнө хэмээн хатуу анхааруулжээ. Гэсэн хэдий ч ням гарагт өгсөн ярилцлагадаа талууд тохиролцоонд хүрэх өндөр магадлалтай байгааг онцолсон бөгөөд АНУ-ын цэргийн ажиллагаа ойрын хоёроос гурван долоо хоногийн дотор хумигдаж магадгүйг сануулсан юм.

Цагаан ордны тэргүүний хийсэн дээрх мэдэгдэлтэй холбогдуулан олон улсын шинжээчид болон хүний эрхийн байгууллагууд ноцтой түгшүүр зарлаж эхлэв. Олон улсын эрх зүйн дагуу энгийн иргэдийн дэд бүтцэд санаатайгаар халдах нь дайны гэмт хэрэгт тооцогдохыг тэд сануулж байна. Үүний хариуд Тегераны эрх баригчид хэрэв эрчим хүчний сүлжээнд нь халдвал Ойрхи Дорнод дахь АНУ-ын цэргийн баазууд болон холбоотон орнуудын цахилгааны дэд бүтцэд хариу цохилт өгнө гэдгээ хатуу мэдэгдлээ.

Энэхүү дайн нь өнгөрөгч хоёрдугаар сарын 28-нд АНУ болон Израил улс хамтран Ираны цөмийн хөтөлбөр болон баллистик пуужингийн байгууламжуудад цохилт өгснөөр албан ёсоор эхэлсэн түүхтэй. Анхны дайралтын үеэр Ираны Дээд удирдагч Аятолла Али Хаменеи амь үрэгдсэн бөгөөд түүнээс хойш мөргөлдөөн улам хурцадсан юм.

Дөрөвдүгээр сарын эхэн үеийн байдлаар 1500 гаруй энгийн иргэн амь үрэгдэж, 3.2 сая хүн орон гэрээ орхин дүрвэсэн бол АНУ-ын 13 цэргийн албан хаагч амиа алдсан гэх албан ёсны тоо баримт бүртгэгджээ.

Ормузын хоолойг хаасан явдал нь дэлхийн газрын тос, байгалийн хийн нийлүүлэлтийн сүлжээнд ноцтой доголдол үүсгэж, эдийн засгийн хямралын эрсдэлийг нэмэгдүүлж байна. Бүслэлт болон дайны хурцадмал байдлын улмаас "Brent" маркийн газрын тосны үнэ нэг торх нь 111 ам.долларт хүрч огцом өсөв. Энэхүү нөхцөл байдалтай холбогдуулан Их

Британи Улс 40 орныг эгнээндээ нэгтгэсэн эвсэл байгуулж, дэлхийн эдийн засгийг уналтаас аврахын тулд усан замыг нэн даруй, ямар нэгэн болзолгүйгээр нээхийг шаардаж эхэллээ.

Ойрын өдрүүдэд хийгдэх гал зогсоох хэлэлцээрийн үр дүнгээс Ойрхи Дорнодын бүс нутгийн төдийгүй дэлхийн эдийн засгийн цаашдын хувь заяа шууд хамаарах нөхцөл байдал үүсээд байна.

Хэрэв талууд 45 хоногийн хугацаатай эвлэрлийн гэрээг амжилттай байгуулж чадвал хүмүүнлэгийн хямралыг намжаах, эрчим хүчний зах зээлийг тогтворжуулах чухал алхам болох юм. Харин тохиролцоонд хүрч чадахгүй тохиолдолд мөргөлдөөн улам даамжирч, олон улсыг хамарсан томоохон хямрал руу хөтлөх эрсдэл өндөр хэвээр байна.

Эх сурвалж:

• researchbriefings.files.parliament.uk

• gulfnews.com

• scmp.com

• livemint.com

• economictimes.indiatimes.com