АНУ-ын хоёр нисэх онгоц Иранд сүйрч, дайны нөхцөл байдал хурцадлаа
АНУ-ын болон Иран улсын хооронд өрнөж буй зэвсэгт мөргөлдөөн улам хурцадаж, Ираны агаарын довтолгооноос хамгаалах хүчин АНУ-ын цэргийн хоёр нисэх онгоцыг буудан унагасан ноцтой үйл явдал боллоо. Энэ нь сүүлийн 20 гаруй жилийн хугацаанд Америкийн байлдааны нисэх онгоц дайсны галд өртөн сүйрсэн анхны тохиолдол болж болж байна.
Тодруулбал, АНУ-ын зэвсэгт хүчний F-15E Strike Eagle загварын сөнөөгч онгоц болон A-10 загварын дайрагч онгоцнууд Ираны нутаг дэвсгэрт унасан бөгөөд аврах ажиллагааны үр дүнд нэг нисгэгчийг эсэн мэнд олсон ч дор хаяж нэг багийн гишүүн одоогоор сураггүй алга болсон хэвээр байна.
Хоёрдугаар сарын 28-ны өдөр албан ёсоор эхэлсэн энэхүү дайны эхний зургаан долоо хоногийн хугацаанд хоёр талын хүн амын хохирол эрчимтэй нэмэгдсээр байна. Одоогийн байдлаар гаргасан урьдчилсан тооцоогоор Иран улсад 3500 орчим хүн амь үрэгдсэн бол Израил улсад 19 хүн, Америкийн Нэгдсэн Улсын талаас 13 хүн амь насаа алджээ. Энэхүү нөхцөл байдалтай холбогдуулан АНУ-ын Ерөнхийлөгч Доналд Трамп албан ёсны мэдэгдэл хийж, Ираны эсрэг явуулж буй цэргийн тусгай ажиллагаа ойрын хоёроос гурван долоо хоногийн дотор бүрэн дуусаж магадгүй гэдгийг онцлон тэмдэглэв.
Ерөнхийлөгч Доналд Трамп өөрийн мэдэгдэлдээ, АНУ-ын цэргийн хүчин Ираны цөмийн хүчин чадлыг бүрмөсөн устгах зорилготой байгааг илэрхийлсэн юм. Тэрээр тус улсын дэглэмийг "чулуун зэвсгийн үе" рүү нь буцаах болно хэмээн маш хатуу байр суурьтайгаар анхааруулсан нь олон улсын анхаарлыг ихээхэн татаж байна. Цэргийн ажиллагаа эрчимжихийн хэрээр дэлхийн геополитикийн нөхцөл байдал улам тогтворгүй болж, бусад улс орнууд дайны үр дагаварт санаа зовниж эхэллээ.
Дайны шууд үр дагавар нь дэлхийн эрчим хүчний нийлүүлэлтийн сүлжээнд маш ноцтой цохилт өгч, дэлхий нийтийг хамарсан эрчим хүчний хямралыг өдөөгөөд байна. Олон Улсын Эрчим Хүчний Агентлагаас гаргасан хамгийн сүүлийн үеийн тайланд дурдсанаар, дөрөвдүгээр сард газрын тосны нийлүүлэлтийн тасалдал улам даамжирч, байдал улам хүндэрнэ гэдгийг хатуу анхаарууллаа. Нисэхийн түлшний огцом хомсдолоос үүдэн олон улсын агаарын тээврийн компаниуд нислэгийн тийзний үнээ нэмэгдүүлж, зорчигчдоос түлшний нэмэлт хураамж авч эхэлсэн нь аялал жуулчлал болон тээврийн салбарт хүндрэл учруулж байна.
Эрчим хүчний хямрал нь зөвхөн тээврийн салбараар хязгаарлагдахгүй, энгийн иргэдийн өдөр тутмын амьдралд шууд нөлөөлж эхэллээ.
Европын Холбоо үүсээд буй нөхцөл байдалтай холбогдуулан гишүүн орнуудынхаа иргэдэд хандаж, хувийн автомашинаар зорчих хөдөлгөөнөө багасгаж, боломжтой бол гэрээсээ ажиллахыг албан ёсоор уриалсан байна.
Харин хөгжиж буй орнуудад байдал бүр ч хүнд тусаж байгаа бөгөөд Пакистан улсад шатахууны үнэ түүхэнд байгаагүйгээр буюу 54 хувиар огцом өссөн үзүүлэлт гарчээ. Энэхүү гэнэтийн үнийн өсөлтөөс шалтгаалан Пакистаны Засгийн газар ард иргэдийнхээ санхүүгийн ачааллыг хөнгөвчлөхийн тулд нийтийн тээврийн үйлчилгээг бүрэн үнэ төлбөргүй болгох онцгой шийдвэр гаргахад хүрсэн байна.
Ойрх Дорнодод өрнөж буй энэхүү зэвсэгт мөргөлдөөн нь зөвхөн хоёр улсын хоорондын цэргийн ажиллагаа байхаа больж, дэлхийн эдийн засаг, эрчим хүчний аюулгүй байдалд заналхийлсэн томоохон хямрал болон өргөжлөө. Америкийн Нэгдсэн Улсын цэргийн ажиллагаа хэрхэн үргэлжлэх, Ираны зүгээс ямар хариу үйлдэл үзүүлэхээс шалтгаалан олон улсын зах зээл дэх шатахууны үнэ болон инфляцын түвшин цаашид ч тогтворгүй байх төлөвтэй байна. Одоогоор сураггүй алга болсон Америкийн нисгэгчийг эрэн хайх ажиллагаа үргэлжилж байгаа бөгөөд олон улсын хамтын нийгэмлэг дайны дараагийн үйл явцыг маш анхааралтайгаар ажиглаж байна.
Эх сурвалж:
• economictimes.indiatimes.com
• ndtv.com
Сэтгэгдэл (0)
Уншигч та сэтгэгдэл бичихдээ бусдын нэр төрд халдахгүй, ёс бус, бүдүүлэг үг хэллэг ашиглахгүй байж, өөрийн болоод хүний үзэл бодлыг хүндэтгэнэ үү.
Одоогоор сэтгэгдэл байхгүй байна. Та анхны сэтгэгдлийг бичээрэй.